ه است.
الگوریتمهای تکاملی چندهدفه که در آنها مرتب سازی به صورت غیرپست انجام می شود عموما سه مشکل عمده دارند:‌
1- پیچیدگی در محاسبات 2- رویکرد بدون نخبه گرایی 3- نیاز برای تعیین پارامترهای مشترک
برای رفع مشکلات موجود، الگوریتم NSGA-II توسط Srinvas و Deb در 2001 پیشنهاد شد که الگوریتمی سریع در محاسبات می باشد و در آن، انتخاب برپایه ترکیبی از دو نسل متفاوت (والد و فرزندان) می باشد که با انتخاب بهترین جوابها همراه است. این مدل نیاز به محاسبات کمتری دارد و به دلیل رویکرد نخبه گرایی آن و پارامترهای مشترک کمتر، نتایج بهتری از شبیه سازی با این روش به دست می آید.
گامهای این الگوریتم از این قرار می باشند:
الف) تولید تصادفی جمعیت والد (P0) با اندازه N
ب) مرتب سازی جمعیت والد براساس نقاط غیرپست
ت) برای هر جواب غیرپست، یک تابع برازش (رتبه) معادل سطح غیرپست آن درنظر بگیرد
ث) تولید جمعیت فرزندان (Q0) با اندازه N با استفاده از انتخاب و تزویج
ج) تولید نسل از روی نسل اولیه مطابق دستورات ذیل:
• تولید مجموعه جواب (Qt،Pt) با نام Rt با اندازه 2N با ترکیب جمعیت والد (Pt) و جمعیت فرزندان (Qt)
• مرتب سازی جمعیت ترکیب شده () مطابق با فرآیند مرتب سازی الگوریتم غیرپست به منظور تعیین جبهههای غیرپست (Fl، ….، F2، F1)
• تولید جمعیت والد نسل بعد (Pt+1) با اندازه N با اضافه کردن جوابهای غیرپست با رتبه اول (F1) و جبهههای متوالی با رتبه غیرپست (Fl، ….، F2، F1) از اندازه N بیشتر می شود.
بدین منظور برای تولید N عضو، نیاز است که بعضی از جوابهای غیرپست با رتبه بدتر از آخرین جبهه حذف می شوند، این بدین معنی است که مرتب سازی برپایه عملگرهای مقایسهای اذحام براساس فاصله آنها در هر جوابی از جبهه غیرپست F1 ام انجام میشود. بدین ترتیب، جمعیت والد جدید () با اندازه N ساخته می شود.
• انجام انتخاب، تزویج و جهش بر نسل جدید به منظور تولید فرزندان جدید با اندازه N
چ) تکرار گام 5 تا زمانی که تعداد نسلها به حداکثر تعداد برسد.
مراحل مختلف الگوریتم NSGA-II در شکل (2-3) مشخص می باشد:

شکل (2-3): مراحل مختلف الگوریتم NSGA-II
2-4- شناخت و تعیین مشخصات فعالیتهای پروژه
2-4-1- مراحل برنامه ریزی و کنترل پروژه
برای انجام برنامه ریزی و کنترل یک پروژه نیاز به ساخت سیستم برنامه ریزی و کنترل پروژه است. گامهای برنامه ریزی و کنترل پروژه عبارتند از:
تحلیل پروژه: شامل مراحل مروری بر اهداف و شرایط اجرایی، تفکیک پروژه و تهیه فهرست فعالیتها، بررسی روابط میان فعالیتها و تهیه فهرست روابط میان فعالیتها و نهایتاً ترسیم پروژه می‌باشد.
برآورد مدت، هزینه و منابع اجرایی: شامل مراحل برآورد حجم عملیات و منابع مورد نیاز فعالیتها، برآورد مدت و هزینه اجرای فعالیتها، برآورد هزینه های غیرمستقیم پروژه و تهیه بودجه مفصلی پروژه می باشد.
زمان بندی پروژه: شامل تعیین مراحل زمان بندی شبکه (پروژه)، تهیه جداول مشخصات اجرایی فعالیتها و بررسی اثر وقوع شرایط نامناسب نظیر شرایط نامطلوب جوی و بررسی سایر مسائل و مشکلات احتمالی می باشد.
برنامه ریزی منابع و شناخت رابطه زمان- هزینه: شامل مراحل برنامه ریزی و تخصیص منابع، بررسی رابطه زمان- هزینه و تاریخ گذاری پروژه است.
تهیه برنامه نهایی و اجرایی پروژه: شامل مراحل صدور دستور کار یا مجوز شروع پروژه، تهیه برنامه نهایی و اجرایی پروژه، تامین منابع اجرایی پروژه و هدایت و اجرای پروژه می باشد.
ارزشیابی و نظارت پروژه: شامل مراحل ارزشیابی پیشرفت اجرای فعالیتها، ارزشیابی هزینههای اجرا، مقایسه نتایج به دست آمده با پیش بینیها، به هنگام کردن پروژه و تهیه گزارشهای لازم برای مدیریت می باشد.
تصمیم گیری مدیریت: این گام از برنامه ریزی و کنترل پروژه شامل مراحل ارزیابی پیشنهادها، تصمیم گیری مدیریت و اعمال واکنش های مناسب و مقتضی است.
اطلاعاتی که در گامهای اول و دوم برنامه ریزی به دست می اصول کلی سیستم برنامه ریزی و کنترل پروژه را می سازند و از همین جهت، سرنوشت سیستم برنامه ریزی و کنترل پروژه، وابسته به چگونگی انجام گامهای اول و دوم می باشد. درگامهای سوم و چهارم برنامه ریزی و کنترل پروژه، اطلاعات تهیه شده در گامهای اول و دوم پردازش و تحلیل شده و ظاهر سیستم برنامه ریزی و کنترل پروژه ساخته می شود.
شناخت فعالیتهای پروژه: مدیر پروژه برای تحلیل پروژه با شناخت فعالیتهای آن و تهیه شبکه، باید یک گروه کاری از افرادی که در کار طراحی، اجرا، نظارت و بهره برداری از این گونه پروژهها تجربه وتخصص دارند تشکیل دهد.
کار شناخت اجزاء یا فعالیتهای پروژه از طریق ریز و خرد کردن یا تقسیم و تفکیک پروژه که روشی منظم یا سیستماتیک است انجام می شود.
2-4-2- روشهای ریز کردن پروژه (Breakdown)
روش ریز کردن پروژه روشی از بالا به پائین و از کلیات به جزئیات و به طور کلی، روشی سلسله مراتبی است. ابتدا کل یک پروژه (یا سطح اول) با انتخاب و استفاده از شیوههایی که به آنها اشاره خواهد شد، به چندین بخش عمده (یا عناصر سطح دوم) تقسیم می شود سپس هریک از عناصر سطح دوم، به نوبه خود، به چندین کار دیگر (عناصر سطح سوم) تفکیک می شوند. ریز کردن کارها در هر سطح، بنا به نیاز یا تمایل یا تا آنجا که صلاح باشد به همین ترتیب به عناصر سطوح پائینتر ادامه می یابد و سرانجام در جایی که آنرا سطح فعالیت ها می نامند، خاتمه می یابد. مهمترین روشهای تجزیه کردن پروژه عبارتند از:
• روش تجزیه کردن براساس مراحل
• روش تجزیه کردن براساس موضوعات و کارهای اصلی و عمده
• روش تجزیه کردن براساس سازمان ها و واحدهای سهیم در اجرای پروژه
ممکن است که در گامهای مختلف کار برنامه ریزی و مهمتر از آنها در هنگام اجرای پروژه، با وضعیتهای روبرو شود که برای اعمال نظارت درست و ثمربخش باید فعالیتهای پروژه را بار دیگر مورد بررسی قرار داد. نتیجه این بررسی و اصلاح، به ادغام چند فعالیت با یکدیگر یا تجزیه یک کار به چند فعالیت دیگر منجر میشود.
در تجزیه کارها و فعالیتهای پروژه و به بیان دیگر در تهیه نمودار کارهای پروژه به برآورد مدت و هزینه اجرایی هر فعالیت و همچنین تقدم و تاخر یا روابط میان آنها توجه ویژهای داشت. در این گام، تنها فعالیتهای لازم برای تامین هدف های پروژه تشخیص داده می شود.
2-4-3- انواع روابط میان دو فعالیت
منظور از روابط یا بستگی میان دو فعالیت، تعریف قیود و الزامات ضروری میان شروع یا خاتمه یک فعالیت با شروع و خاتمه هریک از فعالیتهای بعدی و هریک از فعالیتهای قبلی آن است. روابط میان هر دو فعالیت از فعالیتهای یک پروژه را میتوان به چهار نوع به شرح زیر گروه بندی کرد.
رابطه فیزیکی: بستگی یا رابطه میان ماهیت، طبیعت یا فیزیک دو فعالیت است به گونهای که اجرا یا شروع یکی از آنها قبل از خاتمه دیگری ممکن نیست. رابطه دو فعالیت پی کنی و پی ریزی و فعالیتهای حفر کانال و لوله گذاری و مانند آنها را رابطه فیزیکی می نامند. اکثر روابط میان فعالیتها در یک پروژه، بسته به موضوع و اندازه آن از نوع رابطه فیزیکی است در این نوع روابط، حجم هر فعالیت، کوچکترین یا کمترین اندازه ممکن عملیاتی و اجرایی را دارد و به این ترتیب نمی توان آن را به چند فعالیت دیگر تقسیم کرد.
رابطه منطقی: گاهی دو فعالیت با هم بستگی یا رابطه فیزیکی ندارند. به عبارت دیگر، اجرای یکی از آنها به خاتمه یا شروع دیگری بستگی ندارد اما منطقی است یا به صلاح و بهتر است که یکی از آنها پس از خاتمه دیگری اجرا شود. این بستگی را رابطه منطقی می نامند.
رابطه سازمانی: برخی از موارد، بخشنامهها، آیین نامهها و مقررات وضع شده از طرف مدیریت تراز اول سازمان مولد پروژه، موجب رعایت روابط خاصی میان دو فعالیت می شود. این نوع بستگی را رابطه سازمانی مینامند. رابطه سازمانی رابطهای است که از نظر مدیریت سازمان منطقی است و عدم رعایت آن موجب نقض قوانین، مقررات و تعهدات مشخصی می گردد.
رابطه محدودیت منابع: در بسیاری از پروژهها، محدودیت استفاده از منابع اجرایی، موجب میشود که فعالیتی بعد از خاتمه فعالیت دیگری اجرا شود. در حالی که میان آن دو هیچ گونه رابطه فیزیکی، منطقی یا سازمانی وجود ندارد. این نوع بستگی را که ناشی از نیاز دو فعالیت به منابع اجرایی خاصی با مقدار محدود می باشد رابطه ناشی از کمبود یا محدودیت استفاده از منابع می نامند.
در تشخیص روابط میان فعالیتها، تنها به دنبال روابط فیزیکی، روابط منطقی و روابط سازمانی (در صورت وجود روابط منطقی و سازمانی میان فعالیتهای پروژه) باید بود به بیان دیگر، در این مرحله از گام اول برنامه ریزی، فرض این است که در استفاده از منابع محدودیت وجود ندارد. یعنی هر مقدار منابع اعم از مهارتها و تخصصهای مختلف انسانی، ماشین آلات و تجهیزات، مواد مولد و مصالح وپول در هر زمانی که لازم باشد در اختیار است دلایل پذیرش چنین اصلی این است که:
• در بسیاری از موارد، میان برنامه ریزی پروژه و اجرای آن، یک فاصله زمانی وجود دارد. در نتیجه برنامه ریز اطلاع دقیقی از منابع سازمان یا کم و کیف منابع در مواقع اجرای پروژه ندارد.
• مقدار منابعی که مدیر پروژه به آنها نیاز دارد، در بسیاری موارد حتی تا قبل از اجرای پروژه، معین و مشخص نیست.
• مقادیر یا تعداد منابعی که برای اجرای پروژه قبلا تعیین شده یا در اختیار سازمان پروژه قرار می گیرد در طول اجرای پروژه تغییر می کند بنابراین وقتی که مدیر منابع مشخص یا ثابت نیست یا مرتبا تغییر می کند بهتر است که اساساً مقادیر آن محدود و معین تصور نشود. به بیان بهتر، مقادیر منابع تنها تا پایان کار ترسیم شبکه و زمان بندی آن (پایان گام سوم برنامه ریزی) نامحدود و نامعین فرض می شود.
• افرادی که با سیستم برنامه ریزی و کنترل پروژه آشنایی کافی دارند میدانند که مدیر پروژه اساساً برای استفاده بهینه از منابع اجرایی پروژه، باید با انجام برنامه ریزی منابع و تصمیم گیریهای مقتضی در چگونگی استفاده از آنها مقادیر مورد نیاز را تعیین و مشخص نماید و انجام چنین کاری هم در این گام برنامه ریزی ممکن نیست.
بدین ترتیب، فرض استفاده نامحدود از منابع در انچام گامهای اول، دوم و سوم برنامه ریزی موجب می شود که شبکه پروژه به صورت مدلی درآید که در قید هیچ مقدار مشخصی از منابع نیست. بنابراین در هنگام اجرای پروژه و در هر زمانی که مقادیر
منابع مورد نیاز پروژه، مشخص و یا محدود شود، این مقادیر جدید در مدل یا شبکه اولیه قرار داده می شود و تاثیرات محدود استفاده از منابع بر شکل شبکه و مدت اجرای پروژه بررسی می شود.
حال پس از تفکیک پروژه و تهیه فهرست فعالیت ها و بررسی روابط میان فعالیت ها و تهیه فهرست روابط فعالیت های پروژه با توجه به قوانین رسمی شکبه های مسیر بحرانی (یا همان سیستم برنامه ریزی و کنترل پروژه یا روش های تحلیل شبکه) شبکه مورد نظر رسم می شود.
2-4-4- اصول برآورد فعالیت
اگر مدت اجرای فعالیت ها معلوم نباشد، نمی توان شبکه را زمان بندی کرد و مدت اجرای پروژه و مشخصات اجرایی فعالیت ها را محاسبه نمود. مدت اجرای فعالیت با حجم کار، موضوع و شرایط اجرای فعالیت و همچنین با نوع، تعداد کیفیت منابع اجرایی آن به طور مستقیم بستگی دارد. مدت اجرای فعالیت ها بر اساس پارامترهای مربوط به آن، با روش های مختلفی برآورد می شود. موضوع پروژه، اندازه آن و سوابق اجرایی قبلی و پیچیدگی آن از عواملی موثر در تعیین روش های برآورد حجم عملیات، مدت و منابع اجرایی فعالیت ها و هزینه های اجرای پروژه است. شناخت و برآورد حجم عملیات یا حجم کار فعالیت ها و پیچیدگی آنها، در برخی از پروژه ها به

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید